Το αίσθημα ευθύνης των γονιών, οι αναζητήσεις των παιδιών, η ανασφάλεια της επαγγελματικής αποκατάστασης,

οι πιέσεις του περιβάλλοντος και του σχολείου και το αίσθημα ανταγωνισμού, είναι μερικοί από τους λόγους που οδηγούν τους μαθητές και τους γονείς τους, προς ένα εξαντλητικό πρόγραμμα δραστηριοτήτων. 

Η υπερφόρτωση προγραμμάτων είναι ένας τρόπος διαμόρφωσης της αποτυχίας. Η συσσώρευση των μαθημάτων, των διαφόρων ξένων γλωσσών και άλλων εξωσχολικών δραστηριοτήτων επιβάλλει μια δαπάνη ενέργειας δίχως μέτρο, αναγκαία για να επιβιώσει ο μαθητής μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα.

Η σχολική επιτυχία ή αποτυχία του μαθητή είναι συνάρτηση, μεταξύ άλλων της δυνατότητας της οικογένειας να προετοιμάσει τα παιδιά σύμφωνα με τις απαραίτητες για τη σχολική μάθηση αξίες, ικανότητες και δεξιότητες. Τις περισσότερες φορές αυτός που φαίνεται να «φταίει» είναι ο μαθητής. Η κοινή γνώμη προσυπογράφει με βεβαιότητα ότι οι χαμηλές επιδόσεις στα μαθήματα συνδέεται αποκλειστικά είτε με την έλλειψη φυσικών χαρισμάτων είτε με την αδιαφορία και αμέλεια των μαθητευόμενων.

Οι προοπτικές και οι φιλοδοξίες που καθορίζονται από το περιβάλλον δεν είναι απαραίτητο να είναι πραγματικές, βιώνονται όμως και υλοποιούνται ως πραγματικές. Έτσι σήμερα ένας μαθητής απασχολείται τουλάχιστον 10-12 ώρες στο σχολείο και τα φροντιστήρια και τον υπόλοιπο χρόνο με άλλες δραστηριότητες. Έτσι παραμερίζεται και υποτιμάται η ανάγκη του παιδιού για χαλάρωση και ηρεμία, που είναι πολύ καθοριστική στη διαμόρφωση της σχολικής επιτυχίας ή αποτυχίας.

Πως μπορεί να απομακρυνθεί ο κίνδυνος της υπερφόρτωσης των παιδιών;

Ο στόχος των γονιών δεν είναι να ασχολείται το παιδί με μια δραστηριότητα απλά για να ασχοληθεί με κάτι, αλλά για να βελτιώνεται. Προτού λοιπόν αποφασίσουμε τι θα ακολουθήσει το παιδί κάθε επόμενη χρονιά καλό είναι να αξιολογήσετε τον χρόνο που απαιτείται και για τις σχολικές του δραστηριότητες. Ας μην ξεχνάμε ότι κάθε χρονιά είναι δυσκολότερη, με περισσότερα μαθήματα και μεγαλύτερο απαιτούμενο χρόνο μελέτης.

Καλό είναι να μην ζητούμε το ανέφικτο από το παιδί εάν δεν μπορεί να ανταπεξέλθει. Διαμορφώνουμε λοιπόν το πρόγραμμά του με τα απολύτως απαραίτητα: ένα άθλημα, μια ξένη γλώσσα και εφόσον δείξει κάποια ειδική επιθυμία ή ταλέντο ως προς κάτι άλλο να καλύψουμε και αυτό.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε όμως ότι η αποτυχία είναι ένα υπαρκτό ενδεχόμενο σε κάθε προσπάθεια. Για αυτό πρέπει να θωρακίζουμε τα παιδιά με αυτοπεποίθηση και αντικειμενική αξιολόγηση των προσπαθειών τους. Σε ένα κόσμο που επιβραβεύει μόνο τις επιτυχίες και σπάνια την προσπάθεια, η πρόκληση για ένα γονέα και δάσκαλο δεν είναι να προστατέψει ένα μαθητή από την αποτυχία, αλλά να τον βοηθήσει να αναπτύξει μια δυνατή και υγιή στάση απέναντι στη ζωή.